Ik kondigede het op 9 augustus al aan.  De noord-west passage (door de Cana- dese Arctische archipel) is nu ook open.  Het nu voor de 2e keer (na 2010) dat zowel de passage "om de noord" als de noordwest passage open liggen.

"Om de noord" (langs Siberië) lag ook in 2005 en 2008 open, terwijl de noord-west passage in 2007 en 2009 ook open lag.  Rond 15 september a.s. weten we of het laagterecord van 2007 er aan gaat.  De ijsbedekking zit er nu nèt boven.

• Sea Ice maps (IUP, Bremen)
• The Cryosphere Today (NCEP/NOAA)
• National Snow and Ice Data Centre (Univ. of Colorado)

Mazzel & broge, Evert

PS: Ik heb de reacties nu weer openegezet, want er is blijkbaar bij de "migratie" van web-log.nl het e.e.a. mis gegaan.

Bijna $8000 miljard is er door de VS sinds "9/11" uitgegeven aan de "global war on terror".  In het verhaal waar ik hier naar verwijs wordt dat fraai op een rijtje gezet.

• How Safe Are You?
  What Almost $8 Trillion in National Security Spending Bought You

Naar verluidt de Heritage Foundation werden er ruim 30 (vermeende) complotten verijdeld.  Op twee na werd dat vooral door de gewone opsporingsautoriteiten (t.w. politie en justitie) gedaan.  De reusachtige militaire inspanningen van de VS speel-den hier een volstrekt ondergeschikte rol.  Bij de twee andere betrof het de "Shoe Bomber" (Richard Reid) en een idioot die bijna z'n ballen er af brandde.  In die twee gevallen werden de heren door het kabinepersoneel en enkele behulpzame passagiers bij de kraag gevat.  Daar kwam geen "drone" aan te pas!

Wat de oorlogen in Irak en Afghanistan, alsmede wat meer "bedekt" in Somalië en Pakistan, hebben opgeleverd zijn een groot aantal slachtoffers onder de burgerbe-volking en een vermenigvuldiging van de vijanden van de VS.  Die $8000 miljard hebben vrijwel niets aan de veiligheid van de VS bijgedragen.  Eerder integendeel.  De uitgaven hebben daarnaast slechts bijgedragen aan de huidige problematische situatie m.b.t. de overheidsfinanciën in de VS.

Mazzel & broge, Evert

Vandaag ging de AEX 4.5% omlaag.  Er wordt gesproken over maatregelen "om de beleggers te kalmeren".  Ja, ja.

Het laat zich raden in welke richting deze maatregelen zouden moeten gaan.  Ver-laging van pensioenen, verder verhogen van pensioenleeftijden, verlaging van lo-nen, het verlagen van overheidsuitgaven.  Ja, ja, ze moeten 'gekalmeerd' worden.  Dat de huidige ellende voor een flink deel werd veroorzaakt door roekeloos ge-drag van bankiers en grootschalige speculatie wordt even vergeten.  Daarnaast merkte ik al eens op dat het rijker maken van de rijken is slecht voor ons.

Kijkt u ook even naar dit filmpje:

• Land of the Free, Home of the Poor

In de VS hebben de belangen van "de beleggers" altijd een grote prioriteit gehad, maar dat heeft sinds de Reagan en Thatcher revolutie (na 1980) een nog grotere vlucht genomen.  Het heeft in de VS de volgende inkomensverdeling opgeleverd.

In deze grafiek staat nog niet vermeld dat de rijkste 1‰ goed is voor ongeveer 10% van het inkomen (ofwel 100 maal het gemiddelde).  Dat de schuldenproble-matiek moet worden aangepakt is duidelijk, maar ik denk dan toch in een heel andere richting.(1,2)

Op 11 augustus j.l. Schreef ik n.a.v. de rellen in Engeland het volgende:

 … ik ben er wel van overtuigd dat indien het belang van sociale cohesie (en sociale veer-kracht!) aandacht krijgt, en er ook naar wordt gehandeld, het gemakkelijker zou zijn om het bovenstaande aan te pakken c.q. te voorkomen.  Dat betekent echter dat de inko-mensverschillen omlaag moeten, en de rijken onder ons er een ruim meer dan proportio-neel deel (via o.a. belastingen) aan bijdragen.

Mazzel & broge, Evert

(1) Bij de schulden binnen de EU
(2) Bij de schulden binnen de EU (II)

Naschrift 20/8/2011:
Hier nog een plaatje, maar nu m.b.t. de verdeling van bezittingen in de VS.

Hier is het beeld nog duidelijker dan hierboven.

Een berichtje dat het huidige politieke klimaat aardig karakteriseert.  De directeur van het Wereldmuseum in Rotterdam wil de Afrika en Amerika collectie van dit museum verkopen.  Hij wil de opbrengst beleggen om zo de financiële positie van het museum er mee veilig stellen.  Het is overigens nog maar zeer de vraag of dat daarmee verzekerd is.

Maar goed, "Henk en Ingrid", de maat van alle dingen in dit land, zijn niet in der-gelijke musea geïnteresseerd.  Dat is meer iets voor – om met de heer Martin Bosma te spreken – softe linksmensen.  Dus opdoeken en verkopen die handel.  Henk en Ingrid kunnen tevreden zijn, en dat geldt ook voor staatssecretaris Halbe Zijlstra …

Mazzel & broge, Evert

Ik schreef er een half jaar geleden al eens een stukje over:  Het geweldsmonopo-lie dat m.i. aan de staat dient toe te behoren.  Laatst las ik weer een paar stukjes op de weblog "Fabius Maximus" waar ik hier aandacht voor vraag.

Ten eerste dient de staat met haar geweldsmonopolie zeer terughoudend om te gaan.  Dat is maar al te vaak niet het geval.  Onder de titel "The men of US Special Operations Command are heroes. But are their deeds heroic?" werd deze vraag in het bovengenoemde weblog opgeworpen. 

Aan het einde werpt de auteur op "I suspect if continued long enough our spec ops forces will be seen as villains around the world.  As the CIA is today in much of the world."  Opmerkelijk is dat deze "special operations" door commando's en CIA (denk aan de "drone strikes" in Pakistan) onder president Obama een grote vlucht hebben genomen.  Het is een voortzetting van de politiek van Bush, en mogelijk zelfs meer dan dat.

Een 2e stuk gaat over het gebruik van huurlingen: "What will our Mercs do when our wars wind down? Who will hire them?" 
Ook dat heeft vanaf de Irak oorlog in 2003 een grote vlucht genomen.  In Europa waren huurlingen ooit een grote plaag.  Waar op wordt gewezen is dat als een oor-log voorbij is, een aantal van deze huurlingen zich aan de hoogst biedende zullen verhuren, en hun via het leger / de staat verkregen kundigheid op het terrein van extreme geweldsuitoefening er aan ter beschikking zullen stellen.

Dit alles leidt tot een zeer gevaarlijke uitholling van het geweldsmonopolie van de staat.  En dit gevaar is reeds lang bekend:  Nicolò Machiavelli schreef er al over in "De Heerser".  Het 12e hoofdstuk wijdde hij er aan.  Nog altijd actuele kost.

Mazzel & broge, Evert

• Nicolò Machiavelli, De Heerser,
  Athenaeum – Polak & Van Gennep, Amsterdam 1990 

Opmerkelijk: Een interview met Nouriel Roubini voor de Wall Street Journal waarin deze zich o.a. het volgende laat ontvallen:

WSJ:  So you painted a bleak picture of sub-par economic growth going forward, with an increased risk of another recession in the near future.  That sounds awful.  What can government and what can businesses do to get the economy going again or is it just sit and wait and gut it out?

Roubini:  Businesses are not doing anything.  They're not actually helping.  All this risk made them more nervous.  There's a value in waiting.  They claim they're doing cutbacks because there's excess capacity and not adding workers because there's not enough final demand, but there's a paradox, a Catch-22.  If you're not hiring workers, there's not enough labor income, enough consumer confidence, enough consumption, not enough final demand.  In the last two or three years, we've actually had a worsening because we've had a massive redistribution of income from labor to capital, from wages to profits, and the inequality of income has increased and the marginal propensity to spend of a household is greater than the marginal propensity of a firm because they have a greater propensity to save, that is firms compared to households.  So the redistribution of income and wealth makes the problem of inadequate aggregate demand even worse.

Karl Marx had it right.  At some point, Capitalism can destroy itself.  You cannot keep on shifting income from labor to Capital without having an excess capacity and a lack of aggregate demand.  That's what has happened.  We thought that markets worked.  They're not working.  The individual can be rational.  The firm, to survive and thrive, can push labor costs more and more down, but labor costs are someone else's income and consumption.  That's why it's a self-destructive process.

Nu is Nouriel Roubini niet de eerste de beste.  Hij is een vooraanstaand econoom die hoogleraar is aan de Universiteit van New York.  Deze man kondigde in 2006 luid en duidelijk de huidige ellende aan.  Als "de gezonde economische groei" van de VS voor ¾ met "mortgage equity withdrawals" wordt gefinancierd en niet met verhoogde productiviteit (en dat gebeurde in de VS vanaf 2003) dan weet je dat het fout gaat.

Maar ja, hij werd daarom "Dr. Doom" genoemd.  En de hele Wall Street bende riep zo ongeveer: "Kop dicht, bederft het feestje niet!"  Daarbij komt nog eens dat het moment dat we van de strikt materiële groei gedag zullen moeten zeggen omdat er fysieke grenzen in zicht komen dichter bij is dan menigeen wil weten …

Mazzel & broge, Evert

• Roubini: Marx was right. Capitalism may be destroying itself.

• Kapitalisme en nulgroei gaan niet samen
• Voortschrijdend inzicht?
• Welkom in het Antropoceen
• Door de flessehals van de 21e eeuw

Ja, hier staat u van te kijken.  Hoezo warm?  Ik heb het dan ook niet over onze julimaand hier in noord-west Europa, en Nederland i.h.b.  Daar heb ik op 29 juli j.l. al iets over gezegd.  Op het kaartje hieronder zie je ons land gemiddeld zo'n ½ graad onder het gemiddelde over 1951 – 1980 scoren.  Aangezien de zomers in die periode slechter waren dan thans het geval is, is dat al teleurstellend voor de zon- en warmteliefhebbers.

Over de gehele wereld gerekend was juli 2011 echter warm.  Alleen 1998 en 2009 waren nog iets warmer.  (Bron: NASA/GISS)

Noord-oost Siberië, Rusland boven de Kaspische Zee en noord Scandinavië, alsme-de grote delen van Noord Amerika waren veel warmer dan normaal.  Opmerkelijk is dat ook grote delen van het poolgebied boven de Noordelijke IJszee behoorlijk warmer dan normaal waren.  Smeltend ijs is meestal zeer effectief in het "bufferen" van de temperatuur.

Mazzel & broge, Evert

Engeland is in de afgelopen dagen door rellen geteisterd geweest.  Het geweld loog er niet om: Vernieling en brandstichting, gevolgd door plundering / diefstal.  Het was deels ongetwijfeld schorem, tuig van de richel.  Naast levensmisdrijven zie ik brandstichting als een zwaar misdrijf.  Je berooft degene die erdoor wordt getroffen mogelijk deels van z'n toekomst, maar vooral ook van z'n verleden.  Er gaan za-ken die mensen dierbaar zijn onherstelbaar verloren.

Echter, met het uitspreken dat het bovengenoemde tuig moet worden aangepakt en gestraft ben je er niet.  Het patroon was klassiek.  Een dode door een schietpar-tij van de zijde van de politie onder discutabele omstandigheden, gevolgd door een kettingreactie waarbij de vlam ongenadig in de pan gaat.  Het is vaker gebeurd (bijvoorbeeld indertijd in de 60-er jaren in de VS).  Je kunt je afvragen: waarom?

Een van de plunderaars zei: "This is my banker's bonus".  Erg politiek was het niet, maar ik vraag mij af in hoeverre ook hier geldt dat de stank van de vis bij de kop begint.  Immers, topbankiers gaven inderdaad een voorbeeld dat de sociale cohe-sie van de maatschappij als geheel stevig onder druk zet.  En ik had niet de indruk dat ze zich veel van de kritiek – op hun houding weer "Masters of the Universe" te zijn – aantrokken.

Daarbij komt een houding van "pakken wat je pakken kan, en de rest van de sa-menleving kan de boom in".  Mensen in de top van de sociale piramide geven zo een voorbeeld dat inderdaad, zij het wat meer fysiek-destructief i.p.v. financieel-destructief, deed volgen.  De stank van de vis begint bij de kop, en het rottingspro-ces is al enkele 10-tallen jaren gaande.  Thans heeft het de bodem van de sociale piramide bereikt, althans, zo zie ik het een beetje.

Ik weet ook wel dat dit niet het gehele antwoord is.  Maar ik ben er wel van over-tuigd dat indien het belang van sociale cohesie (en sociale veerkracht!) aandacht krijgt, en er ook naar wordt gehandeld, het gemakkelijker zou zijn om het boven-staande aan te pakken c.q. te voorkomen.  Dat betekent echter dat de inkomens-verschillen omlaag moeten, en de rijken onder ons er een ruim meer dan propor- tioneel deel (via o.a. belastingen) aan bijdragen. 

Ik denk dan aan wijkrenovatie, onderwijs zonder torenhoge collegegelden, toegan-kelijke financiering voor kleine ondernemers, andere toegankelijke voorzieningen, gezondheidszorg, etc.   Daar heb ik de heer Cameron echter niet over gehoord.  Als hij met het huidige beleid doorgaat dan creeërt hij een sociaal gepolariseerd en gesegregeerd land met volle gevangenissen.  Een land dat uiteindelijk dan, net als de VS, meer uitgeeft aan gevangenissen dan aan onderwijs.

Mazzel & broge, Evert

Naschrift 12/8/2011:
Sprekend over moreel bederf: Hier nog een goed stuk uit Foreign Policy in Focus dat in een soortgelijke richting gaat als mijn stukje hierboven.

• Con Game  (de economie als een piramidespel)

Naschrift 13/8/2011:
Ik zie nu ook publikaties die wijzen op de mogelijkheid van verveling.  Mogelijk is dat ook een factor geweest.  Echter, dat laat het bovenstaande onverlet.

Verder:  Hier krijgt de heer Cameron nog even onder uit de zak.

• An Open Letter to David Cameron’s Parents

Naschrift 15/8/2011:
De heer Cameron sprak over moreel verval in slow motion.  Inderdaad: Plunde- raars dienen te worden aangepakt.  Helemaal mee eens.  Echter, laten we dan de plunderaars in krijtstreep pak vooral niet vergeten …

Laatst zag ik een verhaaltje waarin iemand uitrekende dat als je 7 dagen lang 2 TeraWatt (zeg maar een a.h.w. geëlectrificeerde VS) zou willen opslaan met lood-accu's je op een totaal van ongeveer 5 miljard ton zou uitkomen.

Ik besloot het eens na te rekenen, maar dan gedurende een wat kortere periode.  Stel dat we in een zonne- en windwereld zouden leven waarin het huidige energie-verbruik (~520 ExaJoule per jaar, gemiddeld in de tijd 16 TeraWatt) voor de helft zou worden gedekt met electriciteit.  Dat is dus 8 TeraWatt.  En stel dat je 12 uur (zeg maar de gemiddelde nacht op Aarde) daarvan zou willen opslaan in lood-accu's.  Waar praten we dan over?

Welnu:  0.35 ExaJoule   (8·10¹²·12·3600 » 0.35·10¹⁸)

Een loodaccu geeft een spanning van ongeveer 2.1 Volt per cel.  Dat komt neer op ongeveer 400 kJ/mol als de celreactie 2 electronen betreft.  De overall reactie is:

Pb + PbO₂ + 2 H₂SO₄ «—» 2 PbSO₄ + 2 H₂O   (DG » –400 kJ/mol)

Dit wordt 0.62 MegaJoule/kg.   (Het totale molgewicht is 642.5)

Dat komt dus bij 0.35 ExaJoule neer op 0.56·10⁹ ton accu chemicaliën en 0.35·10⁹ ton lood.  Als je echter het inpakmateriaal meeneemt (de accu als geheel dus), dan wordt het ongeveer 1.4·10⁹ ton loodaccu's (op basis van 50 Watt-uur/kg).

Het demonstreert voor welk een reusachtige taak we staan als we de wereld van de olie en gas af willen helpen, en aan de duurzame energie.  Daarom zullen het voor de opslag heel vaak geen loodaccu's zijn.  (De wereld lood productie is ca. 9 miljoen ton per jaar …)  Niettemin: Het blijft, ook als je het op basis van Lithium zou willen doen, heel veel.

Ik denk dat het twijfelachtig is of je op een dergelijke schaal electrische energie kan opslaan.  Voer voor techneuten …

Mazzel & broge, Evert

Exa   = 1 000 000 000 000 000 000 = 10¹⁸
Tera  = 1 000 000 000 000             = 10¹²
Mega = 1 000 000                         = 10⁶

Op dit moment zit de ijsbedekking vrijwel op het zelfde nivo als in het recordjaar 2007.  Juli had – over de gehele maand bezien – de laagste bedekking sinds deze wordt gevolgd via satellieten.

De passage 'om de noord' (ten noorden van Siberië) is al bijna een maand open.  De noord-west passage is dat nu ook bijna.  Rond 15 september weten we meer.  Het is thans mooi zonnig weer boven het noordpoolgebied, dus het smelten gaat op volle snelheid door.

Mazel & broge, Evert